Robin Williams Kimdir?

Sinema ve tiyatro dünyasının en parlak, en kırılgan ve en derin izler bırakan sanatçılarından birini tanımak isteyen milyonlarca insan tarafından merakla araştırılan Robin Williams kimdir?   Sonsuz bir enerjiyle sahneye çıkan, doğaçlamasıyla seyircileri dakikalar içinde avucunun içine alan, ama aynı zamanda en içten ve en kırılgan dramatik rollerde de izleyiciyi derinden sarsan Robin Williams, yalnızca bir oyuncu ya da komedyen değil; bir ruh hali, bir dönem, bir his olarak tarihe geçmiştir. Güldürürken ağlatan, ağlarken güldüren bu benzersiz sanatçı, sahneye her çıkışında kendinden bir parça bırakmış ve nihayetinde tüm bu parçaları veremeyecek hale geldiğinde sessizce aramızdan ayrılmıştır. Onun hikâyesi; yeteneğin, acının, sevginin ve insanın kendi içindeki karanlıkla sürdürdüğü amansız mücadelenin hikâyesidir.

Robin Williams’ın tam adı Robin McLaurin Williams’tır. 21 Temmuz 1951 tarihinde Amerika Birleşik Devletleri’nin Illinois eyaletinde, Chicago kentinde dünyaya gelmiştir. Babası Robert Fitzgerald Williams, Ford Motor Company’de üst düzey yöneticilik yapan, mesleğine ve kariyerine son derece bağlı bir insandı. Annesi Laurie McLaurin ise eski bir modeldi; zarif, kibarca mesafeli ve kendi içine kapalı bir kadın olarak anlatılır. Ailesi maddi açıdan son derece rahat koşullara sahipti; Chicago’nun varlıklı semtlerinde büyük bir evde yaşıyorlardı. Ancak maddi refahın getirdiği konfor, küçük Robin’in içindeki derin yalnızlık duygusunu gidermekten uzaktı.

Robin Williams Çocukluk Hayatı

Robin Williams çocukluğunun büyük bölümünü geniş odalarda, boş koridorlarda ve uşakların sessizce dolaştığı büyük evlerde geçirdi. Babası iş seyahatleriyle sürekli evden uzak olurdu; annesi ise sosyal hayatına yoğunlaşmış, çocuğuyla duygusal bir bağ kurmakta zorlandığı izlenimi veren bir kadındı. Bu ortamda küçük Robin, yalnızlığını hayal gücüyle doldurmayı öğrendi. Oyuncak askerlerle kurduğu hayali savaşlar, kendi kendine canlandırdığı karakterler ve giderek gelişen taklit yeteneği, ona hem bir kaçış kapısı hem de hayatla başa çıkmanın yolu oldu. Bu çocukluk dinamiklerinin, ilerleyen yıllarda onun sahnede sergilediği tükenmez enerjinin ve gerçek hayattaki derin melankolinin temelini attığını düşünmek hiç de yanlış olmaz.

Aile, Williams’ın çocukluğu boyunca birçok kez şehir değiştirdi. Detroit, San Francisco, Chicago arasında gidip gelen bu yaşam biçimi, genç Robin’in kalıcı arkadaşlıklar kurmasını engelledi. Her yeni şehir, her yeni okul demekti; her yeni okul ise kabul görme, beğenilme ve dahil edilme çabasının yeniden başlaması anlamına geliyordu. Robin Williams bu çabayı en güçlü biçimde mizahla karşıladı. Sınıfta öğretmenini taklit ettiğinde sınıf güldüğünde, yeni çevresinde hızla kabul gördüğünü keşfetti. Güldürmek, onun için bir iletişim aracının çok ötesinde, bir varlık göstergesine dönüşmüştü.

Lise yıllarında Williams hem drama kulübüne katıldı hem de öğrenciler arasında mizah yeteneğiyle öne çıkmaya devam etti. Marin County’deki Redwood High School’da eğitim gördü. Bu dönemde onu derinden etkileyen en büyük gelişme, tiyatronun kapılarıyla gerçek anlamda tanışmasıydı. Sahnede bir karakter olmak, seyircilerin gözlerindeki o parıltıyı görmek, alkış sesini duymak; bunların hepsi Williams’ın içindeki boşluğu geçici de olsa dolduran şeylerdi. Lise sonrasında Claremont McKenna College’a başladı; ancak kısa süre sonra oyunculuk hayalinin peşinden giderek bu okuldan ayrıldı.

Robin Williams  ve En Önemli Kararı

Hayatının belki de en önemli kararını vererek New York’taki ünlü Juilliard School’a başvurdu ve kabul edildi. Juilliard, dünya genelinde sanat eğitiminin zirvesi olarak kabul edilen, son derece seçici ve zorlu bir kurumdu. Robin Williams burada yalnızca teknik oyunculuk becerilerini geliştirmekle kalmadı; sanatının entelektüel temellerini de attı. Bu dönemde en yakın arkadaşı, ilerleyen yıllarda Superman filmiyle dünyaca tanınacak olan Christopher Reeve oldu. İki genç sanatçı arasındaki bu dostluk, her ikisinin de zor dönemlerinde hayata tutunmalarını sağlayan bir köprü işlevi gördü. Reeve’in 1995’teki talihsiz at binme kazasının ardından felç kalmasının ardından Williams ona hem mali hem de manevi destek vermeyi hiç kesmedi; bu dostluk, insanlığın en güzel örneklerinden biri olarak tarihe geçti.

Juilliard’da iki yıl eğitim alan Williams, okulun tam bursunu alabilecek kadar az öğrenciden biri olarak gösterilmesine rağmen programı tamamlamadan ayrıldı. Mezun olmaksızın okulu bırakmasının nedeni kısmen maddi kaygılar, kısmen de stand-up komedi sahnesinin çekiciliğiydi. San Francisco ve Los Angeles’ın komedi kulüplerine yönelen Robin Williams, bu sahnelerde sergilediği doğaçlama performanslarla adını kısa sürede duyurdu. Diğer komedyenlerden temel farkı şuydu: Sahneye çıktığında hiçbir şey planlanmış değildi; her gece seyirciyle kurduğu anlık bağa, o anın ruhuna ve zihninden akıp gelen karakterlere göre tamamen yeni bir gösteri ortaya çıkardı. Bu yetenek, onu dönemin en özgün ve en tahmin edilemez sahnecilerinden biri yapıyordu.

1977 yılında Happy Days adlı popüler televizyon dizisinde küçük bir misafir rolü aldı; canlandırdığı Mork adlı uzaylı karakteri seyircilerin büyük ilgisini çekti. Bu ilgi o kadar güçlüydü ki yapımcılar Mork karakteri etrafında yeni bir dizi inşa etme kararı aldı. 1978 yılında yayın hayatına giren Mork & Mindy, Robin Williams‘ın kariyerindeki ilk büyük televizyon başarısı oldu. Dizi dört sezon boyunca yayımlandı ve Williams bu süre zarfında her bölümde sergilediği sınır tanımaz doğaçlamalarla hem seyircileri hem de yapımcıları büyüledi. Mork karakterini canlandırmak onun için bir baskı değil, sonsuz bir özgürlük alanıydı; bu özgürlükte gerçek anlamda var olabildiğini hissediyordu.

Ancak bu parlak yılların gölgesinde karanlık bir tablo da yavaş yavaş şekilleniyordu. Robin Williams bu dönemde uyuşturucu ve alkol bağımlılığıyla ciddi biçimde mücadele etmeye başladı. Hollywood’un gece hayatı, komedyenlerin yoğun stres ortamı ve sürekli dikkat çekme baskısı, onu bu bağımlılıklara itmekteydi. 1982 yılında yakın dostu ve komedyen John Belushi’nin uyuşturucu kaynaklı ölümü Williams’ı derinden sarstı; bu acı onu bir süre için ayıkladı ve bağımlılıkla daha bilinçli biçimde yüzleşmesine neden oldu. Ancak bu mücadele hayatı boyunca aralıklı biçimde sürdü.

Robin Williams ve Sinema Kariyeri

Sinema kariyeri 1980’lerin başında ivme kazanmaya başladı. 1980’de The World According to Garp ile dramatik oyunculuğunu ilk kez büyük perdede sergiledi. 1987’de çekilen Good Morning, Vietnam ile kariyerinin gerçek anlamda uluslararası bir boyut kazandığını hissetti. Vietnam Savaşı döneminde askeri bir radyo spikeri olan Adrian Cronauer’ı canlandırdığı bu filmde Williams, hem seyircileri kahkahaya boğdu hem de savaşın insani trajedisini derinden hissettirdi. Performansı ona ilk Oscar adaylığını kazandırdı ve dünya genelinde büyük bir tanınırlık sağladı.

1989 yılında Peter Weir’ın yönettiği Dead Poets Society ile Robin Williams sinema tarihine adını altın harflerle yazdırdı. John Keating karakteri, öğrencilerine şiiri, yaşamayı ve düşünmeyi öğreten ilham verici bir edebiyat öğretmenini canlandırıyordu. “Carpe Diem” çağrısıyla milyonlarca gencin kalbine dokunan bu film, Williams’ın dramatik oyunculuğunun ne kadar derin köklere sahip olduğunu gözler önüne serdi. Film; eleştirmenlerden tam not aldı, seyirciler tarafından sonraki nesillere aktarılan bir başyapıt olarak benimsendi ve Williams için ikinci Oscar adaylığını getirdi.

1990’lı yıllar Robin Williams için hem sanatsal hem de ticari açıdan en verimli dönem oldu. 1991’de The Fisher King’deki kırılgan ve derinden yaralı karakteriyle üçüncü kez Oscar adaylığı elde etti. 1992’de Aladdin’de Cin’e sesini vererek animasyon tarihinin en karizmatik ve en renkli karakterlerinden birini hayata geçirdi; bu performans adeta Williams’ın stand-up sahnesini animasyon dünyasına taşımasıydı. 1993’te Mrs. Doubtfire ile aile filmlerinin tartışmasız efsanesi haline geldi; boşanmasının ardından çocuklarına kavuşmak için yaşlı bir dadı kılığına giren babanın hikâyesini öylesine samimi ve komik canlandırdı ki film bugün hâlâ kuşakları aşan bir sevgiyle izlenmektedir.

1995’te Jumanji ile macera ve komedinin eşsiz bir bileşimini sunan Robin Williams, aynı yıl Nine Months ve To Wong Foo, Thanks for Everything! Julie Newmar gibi farklı projelerde de yer aldı. 1996’da The Birdcage’de yaptığı performans hem komedi hem de duygu açısından son derece katmanlıydı. 1997’de ise kariyerinin doruk noktasına ulaştığı değerlendirilen yapım olan Good Will Hunting vizyona girdi. Gus Van Sant’ın yönettiği bu filmde Matt Damon ve Ben Affleck’in yanında psikolog Sean Maguire karakterini canlandırdı. Kendi içindeki acıyla yüzleşemeyen deha gençle bağ kuran, onu hayata döndürmeye çalışan bu yorgun ama şefkatli psikolog; Williams’ın tüm insani birikimini, tüm acısını ve tüm sevgisini yansıttığı bir karakterdi. Bu performans ona En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu Oscar Ödülü’nü kazandırdı.

Patch Adams Filmi ile Gelen Büyük Başarısı

1998’de Patch Adams ile insanlığa şifa olarak gülüşü sunan bir doktoru canlandırdı; film büyük gişe başarısı elde etti ve izleyicilerde güçlü duygusal izler bıraktı. 1999’da Bicentennial Man’de bir robotun insan olma çabasını anlattı. 2002’de Insomnia’da Al Pacino’nun karşısında soğuk kanlı bir katil canlandırarak seyircileri şoke etti; bu rol, Robin Williams‘ın komedi imgesiyle tamamen çelişen ve onun ne kadar geniş bir oyunculuk yelpazesine sahip olduğunu bir kez daha kanıtlayan bir performanstı.

2000’li yılların ortasında Robin Williams yeniden bağımlılıkla mücadele etmek zorunda kaldı. 2006’da alkol bağımlılığı için rehabilitasyon programına girdi; bu süreci kamuoyuyla açıkça paylaşma cesareti gösterdi. Tüm bu mücadelelere rağmen Night at the Museum serisindeki Theodore Roosevelt rolüyle milyonlarca çocuğun sevgisini kazanmaya devam etti. Stand-up sahnesine döndüğünde hâlâ büyük kalabalıkları büyüleyebiliyordu; ancak yakın çevresindeki insanlar onun yorulduğunu, eskisi gibi parlamakta güçlük çektiğini fark etmeye başlamıştı.

Son yıllarında depresyon, anksiyete ve Parkinson hastalığına bağlı bir tür bunama olan Lewy cisimcikli demans tanısıyla boğuştuğu sonradan ortaya çıktı. Bu hastalık beyin fonksiyonlarını yavaş yavaş aşındırıyordu; Williams’ın yaşadığı bilişsel karışıklık, hafıza sorunları ve ruh hali dalgalanmaları bu tanıyla açıklık kazandı. Robin Williams, 11 Ağustos 2014 tarihinde Kaliforniya’daki evinde hayatını kaybetti. Ölümü dünya genelinde büyük bir yasa neden oldu; sosyal medyadan sokaklara, televizyon programlarından sinema salonlarına kadar her yerde insanlar bu acıyı birlikte yaşadı.

Ölümünün ardından yapılan otopsi incelemesinde, beyin dokusunda Lewy cisimcikli demansın son derece ilerlemiş olduğu ortaya kondu. Hastalığın bu denli ilerlemiş olması, Williams’ın son dönemde yaşadığı pek çok belirsiz semptomu anlamlı kılıyordu. Eşi Susan Schneider Williams, daha sonra kaleme aldığı makalede bu hastalığın nasıl sessizce ilerlediğini ve Robin Williams‘ın mücadelesinin ne kadar zorlu geçtiğini etkileyici bir dille aktardı. Bu makale, Lewy cisimcikli demans hakkında kamuoyunun farkındalığının artmasına büyük katkı sağladı.

Robin Williams bugün yalnızca bir film yıldızı olarak değil, insanlığın en karmaşık duygularını sahneye taşıyabilen, güldürmenin arkasındaki acıyı derinden anlayan ve bu anlayışını sanatına dönüştüren nadir ruhlardan biri olarak anılmaktadır. Dead Poets Society’deki “O Kaptan! Benim Kaptanım!” sahnesi, Good Will Hunting’deki “Senin suçun değil” repliği, Aladdin’deki Cin’in o sınır tanımaz neşesi ve Mrs. Doubtfire’ın o sıcak sarışın yüzü; bunların hepsi birer sahne ya da replik değil, sinema tarihinin kolektif belleğine kazınmış anılardır. Robin Williams her ne zaman hatırlansa, dünya biraz daha sıcak, biraz daha komik ve biraz daha insancıl hissettirmeye devam etmektedir.

Kaynaklar

• IMDb – Robin Williams Biyografisi: https://www.imdb.com/name/nm0000245/
• Biography.com – Robin Williams: https://www.biography.com/actor/robin-williams
• The Guardian – Robin Williams Vefat Haberi ve Profil: https://www.theguardian.com/film/robin-williams
• Susan Schneider Williams – “The Terrorist Inside My Husband’s Brain”, Neurology Dergisi, 2016
• Netflix – Robin Williams: Come Inside My Mind (2018 Belgeseli)
• Box Office Mojo – Robin Williams Filmografi: https://www.boxofficemojo.com/person/nm0000245/
• Rotten Tomatoes – Robin Williams Film Arşivi: https://www.rottentomatoes.com/celebrity/robin_williams
• Academy of Motion Picture Arts and Sciences – Oscar Ödülleri Arşivi: https://www.oscars.org