Emil von Behring Kimdir?

Modern immünolojinin kurucularından biri olarak kabul edilen Alman doktor ve bakteriyolog  Emil von Behring kimdir? Difteri ve tetanoz gibi ölümcül hastalıklara karşı geliştirdiği serum tedavisi ile tıp tarihinde devrim yaratan Behring, bağışıklık sisteminin bilimsel olarak anlaşılmasına büyük katkı sağlamıştır. 1901 yılında Nobel Fizyoloji veya Tıp Ödülü’nü kazanan ilk bilim insanı olarak tarihe geçen Emil von Behring, insan hayatını kurtaran buluşlarıyla modern tıbbın en önemli figürlerinden biri olarak kabul edilmektedir.

Emil von Behring Nereli?

Emil Adolf von Behring, 15 Mart 1854 tarihinde, dönemin Prusya Krallığı sınırları içinde bulunan Hansdorf’ta (günümüzde Polonya toprakları) dünyaya gelmiştir. On üç çocuklu bir ailenin beşinci çocuğu olarak dünyaya gelen Behring, mütevazı bir aile ortamında büyümüştür. Babası August Behring, bir köy öğretmeniydi ve oldukça sınırlı bir gelire sahipti. Maddi imkânsızlıklar nedeniyle çocukluk yılları zorlu geçen Behring, bu koşullara rağmen eğitimine büyük önem vermiştir.

Emil von Behring, tıp tarihinin dönüm noktalarından birini oluşturan serum tedavisini geliştirmiştir. Difteri ve tetanoz gibi o dönemde yüksek ölüm oranlarına sahip hastalıklara karşı antitoksin bazlı tedavi yöntemleri bularak milyonlarca insanın hayatını kurtarmıştır. Behring’in en büyük başarısı, bir hayvanın kanında hastalığa karşı oluşan bağışıklık maddelerini (antitoksinleri) bularak bunları hasta bireylere aktarmak ve böylece hastalığın tedavi edilebileceğini kanıtlamaktır. Bu keşif, günümüzde kullanılan birçok aşı ve bağışıklık tedavisinin de temelini atmıştır.

Behring’in ünü, özellikle difteri serumu ile yaptığı başarılı tedaviler sonucunda yayılmıştır. Difteri, 19. yüzyılda özellikle çocuklar arasında büyük bir korku kaynağıydı ve her yıl binlerce çocuğun ölümüne neden oluyordu. Behring ve çalışma arkadaşı Shibasaburo Kitasato, difteri basilinin ürettiği toksini nötralize eden bir antitoksin geliştirmeyi başardılar. 1891 yılında Noel gecesi, difteri hastası bir çocuğa ilk kez bu serumu uyguladılar ve çocuğun hayatını kurtardılar. Bu olay, Behring’i bir gecede uluslararası bir kahramana dönüştürmüştür.

Emil von Behring Hangi Hastalıklara Çare Bulmuştur?

Behring, öncelikle difteri ve tetanoz hastalıklarına karşı etkili tedavi yöntemleri geliştirmiştir. Difteriye karşı geliştirdiği antitoksin serumu, hastalığın ölüm oranını büyük ölçüde düşürmüştür. Tetanoza karşı geliştirdiği serum ise özellikle savaş zamanlarında yaralanan askerlerin hayatını kurtarmıştır. Ayrıca Behring, tüberküloz üzerine de önemli çalışmalar yapmış ve bu hastalığa karşı aşı geliştirme konusunda çaba sarf etmiştir. Onun çalışmaları sayesinde birçok bulaşıcı hastalık kontrol altına alınmaya başlanmıştır.

Emil von Behring, eğitim hayatına memleketinde başlamış, ardından ortaöğrenimini Breslau’da tamamlamıştır. Maddi imkânsızlıklar nedeniyle askeri tıp okullarında eğitim alma yolunu seçmiştir. 1874 yılında Berlin’de bulunan prestijli Friedrich Wilhelm Tıp Akademisi’ne (Kaiser-Wilhelms-Akademie für das militärärztliche Bildungswesen) kaydolmuştur. Bu akademi, askeri doktor yetiştiren özel bir kurumdu ve eğitim ücreti devlet tarafından karşılanıyordu. 1880 yılında tıp eğitimini tamamlayarak doktor unvanını almıştır. Akademide aldığı disiplinli eğitim, onun ileride yapacağı bilimsel çalışmaların temelini oluşturmuştur.

Evet, Behring tıp eğitimini tamamladıktan sonra Prusya ordusunda askeri doktor olarak görev yapmıştır. Askeri kariyeri onu özellikle enfeksiyon hastalıkları ile yakından ilgilenmeye yöneltmiştir. Orduda görev yaparken, özellikle savaş yaralanmaları sonrası gelişen tetanoz vakalarını yakından gözlemleme fırsatı bulmuştur. Bu gözlemler, onun tetanoz üzerine çalışmalar yapmasına ve bu hastalığa karşı serum geliştirme fikrinin doğmasına katkı sağlamıştır. Askeri doktorluk deneyimi, Behring’e pratik tıp bilgisi kazandırmış ve araştırmalarında klinik uygulamaya önem vermesini sağlamıştır.

Behring, kariyerinin en önemli dönemlerinden birini ünlü bakteriyolog Robert Koch’un laboratuvarında geçirmiştir. 1888 yılında Koch’un daveti üzerine Berlin’deki Enfeksiyon Hastalıkları Enstitüsü’nde (Institut für Infektionskrankheiten) çalışmaya başlamıştır. Robert Koch, mikroorganizmaların hastalıklara neden olduğunu kanıtlayan ve tüberküloz basilini keşfeden öncü bir bilim insanıydı. Koch’un laboratuvarında çalışmak, Behring’e dönemin en ileri araştırma imkânlarına erişim ve alanındaki en yetkin isimlerle iş birliği yapma fırsatı sunmuştur. Burada geçirdiği yıllar, Behring’in en verimli bilimsel dönemi olmuştur.

Behring, en önemli bilimsel iş birliğini Japon bakteriyolog Shibasaburo Kitasato ile yapmıştır. Kitasato ile birlikte difteri ve tetanoz antitoksinleri üzerine çalışmışlardır. Bu iş birliği, 1890 yılında yayınladıkları ve tıp tarihine geçen makalelerle sonuçlanmıştır. Birlikte yaptıkları deneylerde, difteri veya tetanoz basilinin zayıflatılmış toksini ile aşılanmış hayvanların kanında hastalığa karşı koruyucu maddeler oluştuğunu ve bu kanın diğer hayvanlara aktarıldığında onları da koruduğunu göstermişlerdir. Bu çalışma, bağışıklığın vücut sıvıları yoluyla aktarılabileceğini kanıtlayan ilk deneysel çalışma olma özelliğini taşımaktadır.

Emil von Behring’in Nobel Ödülü Aldığı Çalışması Nedir?

Emil von Behring, serum tedavisi alanındaki çalışmaları nedeniyle 1901 yılında Nobel Fizyoloji veya Tıp Ödülü’ne layık görülmüştür. Bu ödül, Nobel Ödülleri’nin verilmeye başlandığı ilk yıl verilmiştir ve Behring bu ödülü alan ilk bilim insanı olarak tarihe geçmiştir. İsveç Kraliyet Bilimler Akademisi, Behring’e ödülünü “özellikle difteriye karşı serum tedavisini geliştirerek tıp alanına yeni bir yol açtığı ve böylece doktorların eline hastalığa karşı zafer kazanma silahını verdiği için” takdim etmiştir. Bu ödül, Behring’in çalışmalarının uluslararası düzeyde tanınmasını sağlamış ve onu dünya çapında bir bilim insanı haline getirmiştir.

Serum tedavisi, bir hastalığa karşı bağışıklık kazanmış bir canlının kan serumunda bulunan antikorların, hasta bir başka canlıya aktarılması prensibine dayanan tedavi yöntemidir. Behring’in geliştirdiği bu yöntem şu şekilde çalışmaktadır: Öncelikle bir hayvana (örneğin bir ata) difteri basilinin zayıflatılmış toksini enjekte edilir. Hayvanın bağışıklık sistemi bu toksine karşı antitoksin adı verilen koruyucu maddeler üretir. Bir süre sonra hayvandan alınan kan serumundaki bu antitoksinler ayrıştırılır ve difteri hastası bir çocuğa enjekte edilir. Enjekte edilen antitoksinler, hastanın vücudundaki difteri toksinini nötralize ederek hastalığın ilerlemesini durdurur. Bu yöntem, günümüzde pasif bağışıklama olarak bilinen tedavi yaklaşımının temelini oluşturmaktadır.

Emil von Behring Difteri İle Mücadeleye Nasıl Katkı Sağlamıştır?

Behring’in difteri ile mücadeleye en büyük katkısı, hastalığın tedavisinde kullanılabilecek etkili bir antitoksin serumu geliştirmesi olmuştur. Difteri, 19. yüzyılda özellikle 1-5 yaş arası çocuklarda en sık ölüme neden olan hastalıklardan biriydi. Hastalık, boğazda oluşturduğu psödomembran tabakası ile solunumu engelliyor ve ürettiği güçlü toksin ile kalp ve sinir sisteminde hasara yol açıyordu. Behring’in serumu sayesinde difteri ölüm oranları yüzde 50’lerden yüzde 10’ların altına düşmüştür. 1894 yılında serumun kitlesel üretimine başlanmasıyla birlikte, difteri artık dünyanın birçok yerinde kontrol altına alınabilen bir hastalık haline gelmiştir.

Behring, Kitasato ile birlikte tetanoz üzerinde de önemli çalışmalar yapmıştır. Tetanoz basilinin ürettiği güçlü bir toksin olduğunu ve bu toksinin sinir sistemini etkileyerek şiddetli kas spazmlarına neden olduğunu belirlemişlerdir. Difteride olduğu gibi tetanoz basilinin zayıflatılmış toksini ile aşılanmış hayvanların kanında tetanoz antitoksini oluştuğunu ve bu antitoksinin tetanoz hastalığını önleyebildiğini göstermişlerdir. Behring’in tetanoz serumu, özellikle I. Dünya Savaşı sırasında yaralanan askerlerde tetanoz gelişimini önlemek için yaygın olarak kullanılmış ve binlerce hayat kurtarmıştır.

Emil von Behring’in Akademik Kariyeri Nasıl Gelişmiştir?

Behring, 1895 yılında Marburg Üniversitesi’ne hijyen profesörü olarak atanmış ve hayatının sonuna kadar bu görevini sürdürmüştür. Marburg’a geldiğinde üniversitenin hijyen enstitüsü oldukça yetersiz koşullardaydı. Behring, büyük çabalar sonucunda enstitüyü modern bir araştırma merkezine dönüştürmüştür. Burada hem öğrencilere ders vermiş hem de bilimsel araştırmalarına devam etmiştir. Marburg yıllarında özellikle tüberküloz ve çocukluk çağı hastalıkları üzerine çalışmalar yapmıştır. Akademik kariyeri boyunca birçok önemli bilim insanı yetiştiren Behring, Alman tıp ekolünün gelişimine de büyük katkı sağlamıştır.

Behring kariyerinin ilerleyen dönemlerinde kendi adını taşıyan araştırma enstitüsünü kurmuştur. 1914 yılında Marburg yakınlarında Behringwerke adını verdiği araştırma ve üretim tesisini açmıştır. Bu tesis, serum, aşı ve diğer biyolojik ilaçların üretiminde uzmanlaşmıştır. Behring’in hayali, sadece araştırma yapan değil aynı zamanda üretim de yapan bir merkez kurmaktı. Behringwerke, bu vizyonun ürünü olarak kurulmuş ve kısa sürede Avrupa’nın en önemli biyolojik ilaç üreticilerinden biri haline gelmiştir. Bu kurum, günümüzde de varlığını sürdürmekte ve Behring’in bilimsel mirasını yaşatmaktadır.

Emil von Behring’in Bilimsel Yöntemi 

Behring’in bilimsel yaklaşımı, sistematik deneycilik ve klinik uygulama arasında güçlü bir bağ kurma üzerine inşa edilmiştir. Laboratuvar deneylerinde elde ettiği sonuçları hemen klinik uygulamaya dökmeye çalışmıştır. Çalışmalarında hayvan deneylerine büyük önem vermiş, ancak her zaman insan hastalar üzerinde uygulanabilir çözümler üretmeyi hedeflemiştir. Behring, titiz ve disiplinli bir araştırmacı olarak bilinirdi. Deneylerini defalarca tekrarlar, sonuçları dikkatlice kaydeder ve ancak emin olduktan sonra yayınlardı. Bu bilimsel titizliği, onun çalışmalarının güvenilirliğini ve tekrarlanabilirliğini sağlamıştır.

Emil von Behring Modern İmmünolojinin Kurucusu 

Evet, Emil von Behring, Paul Ehrlich ve Elie Metchnikoff ile birlikte modern immünolojinin kurucularından biri olarak kabul edilmektedir. Behring’in serum tedavisi üzerindeki çalışmaları, bağışıklık sisteminin humoral (sıvısal) yanıtını keşfetmesini sağlamıştır. Vücudun hastalıklara karşı antikor adı verilen maddeler üreterek savunma yaptığını gösteren ilk bilim insanıdır. Bu keşif, immünoloji biliminin doğmasına ve gelişmesine yol açmıştır. Behring’in antitoksin kavramı, günümüzde antikorlar olarak bildiğimiz moleküllerin ilk tanımıdır ve bu alandaki tüm ilerlemelerin temelini oluşturmuştur.

Behring’in insanlığa en büyük katkısı, milyonlarca insanın hayatını kurtaran serum tedavisini geliştirmesidir. Difteri ve tetanoz gibi ölümcül hastalıkların tedavi edilebilir hale gelmesi, ortalama insan ömrünün uzamasına ve çocuk ölümlerinin azalmasına büyük katkı sağlamıştır. Ayrıca Behring’in çalışmaları:

• Modern aşı biliminin temellerini atmıştır

• Pasif bağışıklama yöntemini geliştirmiştir

• Biyolojik ilaç üretim endüstrisinin doğmasına öncülük etmiştir

• İmmünoloji alanında binlerce bilim insanının yetişmesine zemin hazırlamıştır

• Bulaşıcı hastalıklarla mücadelede bilimsel yaklaşımın önemini göstermiştir

Emil von Behring Hangi Ödülleri Almıştır?

Behring, kariyeri boyunca birçok önemli ödüle layık görülmüştür. En önemlisi hiç şüphesiz 1901 yılında aldığı Nobel Fizyoloji veya Tıp Ödülü’dür. Bunun yanı sıra:

• Prusya Bilimler Akademisi üyeliği

• Alman İmparatoru II. Wilhelm tarafından 1901 yılında verilen “von” soyluluk unvanı

• Birçok Avrupa ülkesinden fahri doktora unvanları

• Fransız Legion of Honor Nişanı

• Prusya Kızıl Kartal Nişanı

Bu ödüller, Behring’in çalışmalarının uluslararası düzeyde ne kadar değerli görüldüğünü göstermektedir.

Emil von Behring’in Son Yılları Nasıl Geçmiştir?

Behring, yaşamının son yıllarını Marburg’da geçirmiştir. Sürekli olarak tüberküloz üzerine araştırmalar yapmış ve bu hastalığa karşı bir aşı geliştirmeye çalışmıştır. Ancak bu konuda difteri ve tetanozdaki kadar başarılı olamamıştır. Sağlığı özellikle son yıllarında bozulmaya başlamış, yoğun çalışma temposu ve artan stres onu yıpratmıştır. 31 Mart 1917 tarihinde, 63 yaşında, Marburg’da hayata gözlerini yummuştur. Ölüm nedeni zatürre olarak kayıtlara geçmiştir. Vefat ettiğinde, arkasında tıp dünyasına kazandırdığı devrim niteliğindeki buluşları ve yetiştirdiği birçok bilim insanı bırakmıştır.

Behring’in bilimsel mirası günümüzde çeşitli şekillerde yaşatılmaktadır. Kurduğu Behringwerke, günümüzde CSL Behring adıyla dünyanın önde gelen biyoteknoloji şirketlerinden biri olarak faaliyetlerini sürdürmektedir. Marburg Üniversitesi’ndeki Behring enstitüsü onun adını taşımaktadır. Almanya’da Emil von Behring adına verilen bilim ödülleri bulunmaktadır. Ayrıca doğum yeri olan Hansdorf’ta (günümüzde Ławice, Polonya) bir anıt ev müzesi bulunmaktadır. Behring’in geliştirdiği serum tedavisi prensipleri, günümüzde monoklonal antikor tedavileri, immünoglobulin tedavileri ve birçok modern biyolojik ilacın temelini oluşturmaya devam etmektedir.

Emil von Behring Hakkında Sıkça Sorulan Sorular

Emil von Behring hangi hastalığın aşısını bulmuştur? Behring doğrudan bir aşı bulmamış, ancak difteri ve tetanoza karşı antitoksin serumu geliştirmiştir. Bu serum, günümüzde pasif bağışıklama olarak adlandırılan bir tedavi yöntemidir.

Emil von Behring’in öğretmeni kimdir? Behring’in en önemli hocası ve mentörü ünlü bakteriyolog Robert Koch’tur. Koch’un laboratuvarında çalışarak bilimsel kariyerini şekillendirmiştir.

Emil von Behring nerede ölmüştür? Emil von Behring, 31 Mart 1917 tarihinde Almanya’nın Marburg şehrinde hayatını kaybetmiştir.

Emil von Behring’in bulduğu serum nedir? Behring, difteri ve tetanoz hastalıklarına karşı antitoksin serumu bulmuştur. Bu serum, bağışıklık kazanmış hayvanların kanından elde edilen antikorları içerir.

Kaynakça

• Nobel Vakfı. (1901). Emil von Behring – Nobel Prize in Physiology or Medicine 1901. NobelPrize.org.

• Behring, E. (1890). Untersuchungen über das Zustandekommen der Diphtherie-Immunität bei Thieren. Deutsche Medizinische Wochenschrift.

• Blevins, S. M., & Bronze, M. S. (2010). Robert Koch and the ‘golden age’ of bacteriology. International Journal of Infectious Diseases.

• Kaufmann, S. H. E. (2017). Emil von Behring: The Founder of Serum Therapy. European Journal of Immunology.

• Marburg Üniversitesi Arşivleri. (1917). Emil von Behring’in Akademik Kayıtları.

• CSL Behring Şirket Tarihi. (2023). The Legacy of Emil von Behring.

• Deutsche Biographie. (2023). Behring, Emil Adolf von. Bayerische Akademie der Wissenschaften.

• Raju, T. N. (1999). Emil Adolf von Behring and Serum Therapy for Diphtheria. The Lancet.